Sankcje za niewykonywanie obowiązków z zakresu ubezpieczeń społecznych
Każdy podmiot jest zobowiązany do realizacji określonych obowiązków wynikających z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w tym również do opłacania należności z tytułu składek. Powinien on także być świadomy zagrożeń, jakie wiążą się z faktem nie wywiązywania się z tych obowiązków oraz konsekwencji, na jakie naraża się nie realizując tych zadań.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma szereg instrumentów prawnych, zmierzających do terminowego realizowania określonych wspomnianą ustawą obowiązków przez osoby do tego zobowiązane. Nie wszystkie jednak sankcje mają wymiar finansowy.
Wszystkie natomiast są dotkliwe dla nierzetelnych płatników, nie wywiązujących się z określonych ustawą powinności. Wobec niesolidnych dłużników Zakład Ubezpieczeń Społecznych może stosować instrumenty wynikające z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych lub z innych regulacji ustawowych, w tym w szczególności:
- wystąpienie do sądu grodzkiego z wnioskiem o ukaranie karą grzywny,
- naliczenie odsetek za zwłokę,
- wymierzenie opłaty dodatkowej,
- wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez ZUS lub złożenie wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez komornika sądowego lub Naczelnika Urzędu Skarbowego,
- zabezpieczenie na majątku płatnika poprzez wystąpienie do sądu rejonowego z wnioskiem o założenie księgi wieczystej, wnioskiem o wpis hipoteki oraz złożenie wniosku do Urzędu Skarbowego o ustanowienie zastawu skarbowego,
- złożenie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z zakresu ubezpieczeń społecznych, określonych przepisami Kodeksu Karnego,
- zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości dłużnika do sądu upadłościowego,
- wystąpienie do sądu upadłościowego z wnioskiem o pozbawienie prawa prowadzenia działalności gospodarczej lub pełnienia określonej funkcji,
- wykluczenie wykonawcy z postępowania o uzyskanie zamówienia publicznego w związku z zaleganiem w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne, albo
- zgłoszenie wniosku do sądu rejestrowego o dokonanie wpisu w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych.
